Chatgpt ile felsefe

Yapay zekânın düşünce dünyasında insan aklının yerini alıp alamayacağını, kendisi aracılığıyla felsefe tarihinin önemli düşünürlerine sordum.

featured
Paylaş

Bu Yazıyı Paylaş

veya linki kopyala
Player Alanı

Yapay zekânın insanların yapıp ettiği işlerin büyük bir bölümünü devralacağı aşikâr. Mekanik ve rasyonel işler dışında edebiyata, şiire, sanatın her dalına yönlendirildiklerini de biliyoruz. Jean Baudrillard'ın deyimiyle insan “ortadan kaybolma sanatı”nı sonunda icat emiş gibi görünüyor.

yaşıyor olsaydı bu olup bitenlere acaba ne derdi? 'ye bu soruyu sordum hatta işin içine Aristoteles'i de kattım. “Platon ve Aristoteles yaşıyor olsalardı yapay zekâda bilinç konusunu nasıl değerlendirirlerdi?” Aldığım yanıt şöyle:

“Platon insan bilgisini idealara ulaşma süreci olarak görür. Platon için bilinç, ruhun bir işlevidir ve ruh idealar dünyasıyla bağlantılıdır. Yapay zekâ maddi dünyanın bir ürünü olarak, bu ruhsal ve idealar dünyasına erişemez. Bu yüzden Platon yapay zekânın gerçek bir bilince sahip olamayacağını savunurdu.”

ChatGPT'nin yazmadığı birkaç ayrıntıyı hemen ekleyeyim: Platon'da ruh yani “psukhe kozmos” psukhe'nin bir tür sıkıştırılmış biçimidir, maddi dünya bilinçsiz değildir. Platon, felsefesini idealar ve doksa şeklinde ikili bir okumaya tabi tutmak yaygın bir hatadır, yapay zekâ aynı hatayı yineliyor. “Platon yapay zekânın gerçek bir bilince sahip olamayacağını savunurdu” tespiti şu açıdan onaylanabilir, makineler tarihsel bir deneyime sahip değildir, onların bilinçdışı tecrübeden yoksun olmaları (Platon'un mağarası) insan bilincine benzer bir bilince sahip olamayacaklarını bize gösterir.

Şimdi ChatGPT'nin Aristoteles için verdiği yanıta bakalım:

“Aristoteles'e göre zekâ, insanın doğasında olan bir yetenektir ve pratik ve teorik olarak ikiye ayrılır. Pratik zekâ karar verme ve sorun çözme yeteneğidir ki bu yapay zekâ ile kıyaslanabilir. Ancak Aristoteles için bilinç sadece bilgi işlemden ibaret değildir. Aynı zamanda duygular ve etik değerler de içerir. Yapay zekâ bu yönlerden eksik kalabilir.”

Chatgpt ile felsefe