Türkiye’de geçmişte hem şehir içi ulaşımda hem de turistik bölgelerde kullanılan faytonlar, bugün ustaların omuzlarında ayakta kalmaya çalışıyor. Dışarıdan marangozluk işi gibi görünen fayton yapımı, aslında yüksek mühendislik bilgisi ve teknik hesaplama gerektiriyor. Gövdede darbe emici özelliği nedeniyle dişbudak ağacı, tekerlek parmaklarında ise yüksek dirence sahip gürgen tercih ediliyor. Bu yapı sayesinde doğal bir süspansiyon sistemi elde ediliyor.
İzmir, Akhisar ve Büyükada’daki son atölyeler ise çırak yetişmemesi nedeniyle kapanma riski taşıyor. Ustalar, faytonculuğun yalnızca araç üretimi olmadığını; ahşap, demir ve derinin yüzyıllara dayanan uyumunun yaşatıldığını vurguluyor.
At arabacılığı ve atçılığın kendisine babasından miras kaldığını belirten Cem Kara Osman, mesleğin giderek daraldığını söyledi. Türkiye genelinde bu işi sürdürebilecek ustaların sayısının bir elin parmaklarını geçmediğini ifade eden Osman, geçmişte yurt dışına dahi fayton ihraç edildiğini ancak talebin düşmesiyle üretimin durma noktasına geldiğini aktardı.
Ustalar ayrıca nal seslerinin doğada oluşturduğu ritmin dinlendirici bir etki yarattığını, bunun yalnızca turistik bir unsur olarak değerlendirilmemesi gerektiğini dile getiriyor. Ancak mesleği devralacak yeni bir neslin yetişmemesi, bu köklü zanaatın geleceğini belirsiz kılıyor.
